Trong những tháng gần đây, một trong những câu hỏi mà đội ngũ tư vấn của Sunrise Vietnam nhận được nhiều nhất là: “Chính sách Canada thay đổi liên tục, visa khó hơn, liệu bây giờ có còn nên cho con đi du học nữa không?”. Đây không chỉ là băn khoăn của riêng một vài phụ huynh, mà là tâm lý chung của rất nhiều gia đình đang đứng trước ngưỡng cửa lựa chọn tương lai cho con.
Xu hướng Study Permit qua các năm
Nếu chỉ nhìn vào bức tranh tổng thể, đúng là Canada đang giảm số lượng Study Permit so với giai đoạn trước. Những thay đổi sau khi chương trình SDS kết thúc đã khiến lượng hồ sơ từ một số quốc gia như Ấn Độ, Trung Quốc sụt giảm mạnh, thậm chí có thời điểm con số giảm lên đến hơn 80%. Điều này vô hình trung tạo ra cảm giác rằng Canada đang “đóng cửa” với du học sinh quốc tế.
Tuy nhiên, khi đi sâu vào dữ liệu và xu hướng chính sách, câu chuyện lại hoàn toàn khác. Sự sụt giảm này không diễn ra đồng đều, và đặc biệt, khu vực Đông Nam Á, trong đó có Việt Nam, lại ít bị ảnh hưởng hơn nhiều so với những gì mọi người nghĩ.
Quan trọng hơn, trong khi một số phân khúc bị thu hẹp, thì nhóm học sinh trung học phổ thông (K-12) lại đang được mở rộng rõ rệt. Nếu như năm 2022, nhóm này chỉ chiếm khoảng 8% tổng số Study Permit được chấp nhận, thì đến năm 2026, con số này được dự báo tăng lên hơn 28%. Đây không phải là một biến động ngẫu nhiên, mà phản ánh rất rõ định hướng của Chính phủ Canada: ưu tiên những học sinh đi từ sớm, có kế hoạch học tập dài hạn, khả năng thích nghi tốt và tiềm năng đóng góp bền vững cho xã hội.
Ở góc nhìn này, câu hỏi “Canada có còn cơ hội không?” nên được thay bằng một câu hỏi khác chính xác hơn: “Cơ hội đang dành cho ai?”. Câu trả lời là, cơ hội không mất đi, mà đang dịch chuyển về phía những gia đình có sự chuẩn bị và chiến lược rõ ràng hơn cho con.
Trong đầu tư, Warren Buffett từng nói một câu rất nổi tiếng: “Hãy sợ hãi khi người khác tham lam, và hãy hành động khi người khác sợ hãi”.
Nếu đặt câu nói này vào bối cảnh du học Canada, chúng ta sẽ thấy một điểm tương đồng đáng suy ngẫm. Giai đoạn từ 2015 đến khoảng 2023 là thời điểm mà Canada tương đối “dễ thở” về visa. Lượng du học sinh tăng nhanh, cơ hội mở rộng, và nhiều gia đình lựa chọn đi theo xu hướng đám đông. Tuy nhiên, hệ quả lại xuất hiện vài năm sau đó, khi chính những học sinh tốt nghiệp trong giai đoạn này phải đối mặt với một thị trường lao động cạnh tranh hơn, chính sách định cư bắt đầu siết lại, và không còn “dễ ở lại” như kỳ vọng ban đầu. Khi quá nhiều người cùng bước vào một thị trường tại cùng một thời điểm, mức độ cạnh tranh là điều không thể tránh khỏi.
Cơ hội du học Canada giữa bối cảnh siết chặt Study Permit
Khi Canada bắt đầu siết lại số lượng và nâng cao tiêu chí, nhiều người cảm thấy e ngại và chùn bước. Nhưng chính trong giai đoạn này, những học sinh đi đúng hướng lại có khả năng bước vào một chu kỳ khác, nơi số lượng Study Permit cấp ra được kiểm soát tốt hơn, chất lượng được ưu tiên hơn, và khi các em tốt nghiệp trong vài năm tới, thị trường lao động có thể lại rơi vào trạng thái cần nhân lực, thay vì dư thừa như trước. Nói một cách đơn giản, khi đầu vào được chọn lọc, đầu ra thường sẽ “dễ thở” hơn.
Đó cũng là lý do vì sao du học từ bậc trung học phổ thông tại Canada đang dần trở thành một lựa chọn mang tính chiến lược, thay vì chỉ là một phương án thay thế. Đi từ THPT không đơn thuần là “đi sớm”, mà là đi theo một lộ trình có chuẩn bị. Học sinh có thời gian thích nghi với môi trường, phát triển ngôn ngữ một cách tự nhiên, làm quen với phương pháp học tập quốc tế và quan trọng hơn là xây dựng hồ sơ học thuật từ sớm để tăng cơ hội vào các trường đại học tốt. So với việc chờ đến đại học mới bắt đầu, hành trình này giúp giảm đáng kể áp lực và rủi ro trong những năm đầu.
Tất nhiên, điều đó không có nghĩa rằng ai cũng cần phải đi từ lớp 10, hay THPT luôn là lựa chọn duy nhất. Mỗi học sinh có một năng lực, một mức độ sẵn sàng và một mục tiêu khác nhau. Điều quan trọng nhất không phải là đi sớm hay đi muộn, mà là đi đúng cách và đúng thời điểm đối với từng background cụ thể hay từng cá nhân. Và đây cũng chính là điểm mà nhiều gia đình cần sự đồng hành từ những đơn vị có kinh nghiệm thực tế, thay vì chỉ dựa vào thông tin rời rạc trên thị trường.
Với hơn 24 năm kinh nghiệm trong lĩnh vực tư vấn du học, Công ty tư vấn du học uy tín Sunrise Vietnam đã đồng hành cùng hàng ngàn học sinh Việt Nam trong việc xây dựng lộ trình học tập tại Canada và nhiều quốc gia khác. Điều mà Sunrise Vietnam nhận thấy rõ nhất qua từng giai đoạn là: chính sách có thể thay đổi, nhưng cơ hội cho các em không mất đi, nó chỉ chuyển sang những người hiểu rõ tình hình hơn, có sự chuẩn bị sớm hơn và kỹ càng hơn.
Ở thời điểm hiện tại, Canada không còn là quốc gia du học “dễ” theo nghĩa ai cũng có thể đi, nhưng lại trở thành một lựa chọn “rõ ràng” hơn cho những gia đình có định hướng dài hạn. Khi thông tin trên các trang mạng xã hội càng nhiễu, quyết định càng cần dựa trên phân tích và trải nghiệm thực tế. Và đôi khi, cơ hội tốt nhất lại xuất hiện đúng vào lúc nhiều người đang do dự nhất.
Nếu phụ huynh và học sinh vẫn đang cân nhắc giữa Canada và các quốc gia khác, hoặc chưa rõ nên bắt đầu từ đâu, việc quan trọng nhất không phải là chọn quốc gia ngay lập tức, mà là xác định lộ trình phù hợp với năng lực và mục tiêu của con mình. Từ đó, lựa chọn điểm đến sẽ trở nên rõ ràng hơn rất nhiều. Và đó cũng là cách mà những gia đình đi trước đã làm, không phải chạy theo xu hướng, mà đi theo chiến lược.
Lời kết
Và có lẽ điều đáng suy nghĩ nhất không phải là “Canada có khó hơn không?”, mà là: "Khi các chính sách Visa và Study Permit đang bắt đầu chọn lọc, mình sẽ đứng ngoài quan sát… hay có sự định hướng rõ ràng từ sớm để chuẩn bị bước vàolộ trình chinh phục cơ hội du học Canada đúng thời điểm."
Bởi vì thực tế luôn lặp lại theo chu kỳ. Khi mọi thứ dễ dàng, ai cũng có thể đi, và lợi thế gần như không còn. Nhưng khi chính sách visa bắt đầu siết lại, chính lúc đó những người chuẩn bị kỹ và dám đi sớm lại là những người hưởng lợi sau cùng. 2-3 năm tới, khi thế hệ học sinh đi trong giai đoạn này tốt nghiệp, rất có thể họ sẽ bước vào một thị trường ít cạnh tranh hơn, nhiều cơ hội hơn với những chính sách khuyến khích nhập cư “dễ thở” hơn rất nhiều so với những gì chúng ta đã từng thấy.
Nhiều phụ huynh từng chia sẻ với Sunrise Vietnam một câu rất thật: “Biết vậy đã cho con đi sớm hơn.” Nhưng đáng tiếc là, cơ hội luôn chỉ rõ ràng khi nó đã đi qua. Còn hiện tại, mọi thứ vẫn đang ở trước mắt.
Với hơn 24 năm kinh nghiệm, Công ty tư vấn du học Sunrise Vietnam không chỉ giúp học sinh chọn trường, mà quan trọng hơn là giúp gia đình nhìn ra đúng thời điểm và đúng chiến lược cho hành trình dài hạn của con.
Nếu phụ huynh vẫn còn đang phân vân, đây có thể là lúc nên ngồi lại, nhìn kỹ hồ sơ của con và hiểu rõ background con mình đang ở đâu trong bức tranh chung. Bởi vì trong những quyết định liên quan đến tương lai, điều khiến người ta tiếc nuối nhất không phải là chọn sai, mà là đã có cơ hội để chọn… nhưng lại bỏ lỡ.
